Tematyka czasopisma

Zakres w skrócie

Kwartalnik Acta Bio-Optica et Informatica Medica – Inżynieria Biomedyczna publikuje prace z jedenastu obszarów leżących na pograniczu nauk technicznych, medycznych i biologicznych.

Kwalifikuje się każda praca, w której technika służy diagnostyce, leczeniu lub zapobieganiu chorobom: urządzenie, materiał, sygnał, algorytm albo procedura stosowana u pacjenta. Decyduje odniesienie do praktyki klinicznej, nie sama technologia. Przyjmujemy artykuły oryginalne, prace przeglądowe i kliniczne — po polsku lub angielsku, zawsze z recenzją.

Jakie tematy publikuje Inżynieria Biomedyczna?

Publikujemy prace, których celem jest wsparcie opieki zdrowotnej — w trzech porządkach: diagnostyki, terapii i profilaktyki. Inżynieria biomedyczna jest dyscypliną pograniczną, dlatego na naszych łamach spotyka się fizyk z ortopedą, a informatyk z diagnostą laboratoryjnym. Ta mieszanka jest zamierzona. Wspólnym mianownikiem pozostaje pacjent.

W praktyce oznacza to prace o udoskonalaniu produkcji i obsługi sprzętu medycznego, urządzeń diagnostycznych, oprzyrządowania obrazującego, wyposażenia laboratoryjnego, leków oraz wyrobów terapeutycznych. Jeżeli praca kończy się wnioskiem użytecznym dla kliniki lub laboratorium — jest u nas na miejscu.

Dlaczego dobre prace bywają odrzucane przed recenzją?

Bo temat nie mieści się w profilu, choć sam artykuł jest poprawny metodycznie. Redakcja czyta tytuł, abstrakt i słowa kluczowe. Jeśli w tej trójce nie widać zastosowania biomedycznego, praca trafia do odrzucenia redakcyjnego bez wysyłki do recenzentów.

Co redakcja sprawdza w pierwszej minucie?

Trzy rzeczy: czy praca dotyczy człowieka lub modelu biologicznego, czy technika ma określonego odbiorcę klinicznego oraz czy wynik da się zweryfikować. Czysta symulacja materiałowa bez odniesienia do tkanki, implantu albo procedury nie spełnia pierwszego warunku. Algorytm bez danych pacjentów nie spełnia drugiego.

Ile kosztuje błędne dopasowanie tematu?

Jeden pełny kwartał. Kwartalnik zamyka cztery numery w roku, więc praca odrzucona redakcyjnie i przekierowana do innego tytułu realnie wypada z bieżącego cyklu wydawniczego. Do tego dochodzi czas na przeredagowanie abstraktu i tłumaczenie anglojęzycznych elementów. Prostsze jest sprawdzenie profilu przed wysłaniem — zajmuje minutę.

Jak dopasować pracę do zakresu w 60 sekund?

Pięć odpowiedzi „tak” oznacza, że praca kwalifikuje się merytorycznie. Szczegóły techniczne przygotowania pliku opisują standardy redakcyjne, a całą procedurę zgłoszenia znajdziesz w dziale Dla Autorów.

Które obszary obejmuje zakres tematyczny?

Poniższa tabela jest operacyjną mapą profilu czasopisma. Pierwsza kolumna to obszar formalny, druga — zagadnienia, które w tym obszarze faktycznie się publikuje, trzecia prowadzi do powiązanego działu serwisu.

Bioinformatyka i telemedycyna — co się kwalifikuje?

Prace, w których dane zdrowotne zmieniają decyzję kliniczną. Interesuje nas droga od surowego rekordu do rekomendacji: architektura systemu, jakość danych, walidacja modelu, wpływ na czas i trafność rozpoznania. Sam opis wdrożenia informatycznego bez punktu końcowego medycznego to za mało. Dodaj miarę skuteczności — wtedy praca zyskuje wartość dla czytelnika.

Obrazowanie i sygnały fizjologiczne — jakie prace przyjmujemy?

Te dwa obszary łączy metoda: przetwarzanie danych pomiarowych pochodzących z ciała pacjenta. W obrazowaniu cenimy prace o powtarzalności pomiaru i artefaktach, bo to one decydują o wiarygodności rozpoznania. W sygnałach — opisy detekcji zdarzeń, które da się odtworzyć na innym zbiorze. Zamiast samego wyniku pokaż, gdzie metoda zawodzi.

Biomateriały i wyroby medyczne — gdzie leży granica?

Granicę wyznacza kontakt z organizmem. Praca o materiale staje się biomedyczna wtedy, gdy opisuje biozgodność, degradację w środowisku tkankowym, integrację z kością albo odpowiedź komórkową. Wyrób medyczny idzie o krok dalej: ma określone przeznaczenie, dokumentację i tryb walidacji. Jedno i drugie mieści się w profilu, ale w innym ujęciu.

Medycyna fotodynamiczna, fizykalna i spersonalizowana — dlaczego osobno?

Ponieważ każda z nich ma własną metodologię i własne środowisko naukowe. Fotomedycyna to światło jako czynnik terapeutyczny i diagnostyczny. Medycyna fizykalna korzysta z bodźców fizycznych — niskiej temperatury, pola, ultradźwięku. Medycyna spersonalizowana porządkuje wszystko wokół indywidualnego profilu pacjenta. Wyodrębnienie tych trzech nurtów jest odbiciem dorobku, który czasopismo gromadzi od lat 90.

Obrazowanie

Rekonstrukcja, segmentacja, ocena jakości diagnostycznej i artefakty.

Sygnały

EKG, EEG, EMG — filtracja, detekcja zdarzeń, klasyfikacja zapisów.

Biomateriały

Skafoldy, powłoki bioaktywne, biozgodność, druk struktur komórkowych.

Wyroby medyczne

Implanty, protezy, bionika, aparatura zabiegowa i jej walidacja.

Inżynieria genetyczna

Edycja genomu, diagnostyka molekularna, terapie celowane.

Inżynieria nerwowa

Interfejsy mózg–komputer, neuromodulacja, neuroprotetyka.

Inżynieria farmaceutyczna

Nośniki leków, kontrola uwalniania, formy o modyfikowanym działaniu.

Telemedycyna

Monitoring zdalny, teleopieka, mobilne systemy pomiarowe.

Fotomedycyna

Terapia PDT, fotouczulacze, diagnostyka fluorescencyjna.

Medycyna fizykalna

Kriomedycyna, laseroterapia, pole magnetyczne, ultradźwięki.

Optyka i nano

Spektroskopia tkanek, nanocząstki diagnostyczne, technika laserowa.

Inżynieria kliniczna

Eksploatacja aparatury, kalibracja, bezpieczeństwo w szpitalu.

Jakie typy prac publikujemy?

Profil tematyczny to jedno, forma — drugie. Każdy typ pracy ma inny ciężar dowodowy i inną strukturę, a wybór deklarujesz już w zgłoszeniu.

Kto ocenia zgłoszoną pracę?

Wszystkie prace są recenzowane, a o poziom naukowy dba Rada Naukowa złożona z uznanych badaczy z Polski i zagranicy. Redakcja kieruje tekst do specjalistów z konkretnej dziedziny, nie do recenzentów „ogólnobiomedycznych” — przy dyscyplinie tak rozległej to warunek sensownej oceny. Kryteria i tryb pracy opisuje dział Dla recenzentów.

Redakcję prowadzą osoby związane z ośrodkami wrocławskimi. Kwartalnik powstał z inicjatywy prof. Haliny Podbielskiej z Politechniki Wrocławskiej oraz prof. Wiesława Stręka z Instytutu Niskich Temperatur i Badań Strukturalnych PAN. Funkcję sekretarza redakcji sprawuje dr inż. Katarzyna Wysocka-Król, a za wydania internetowe odpowiadają mgr inż. Joanna Pucińska i dr inż. Jacek Doskocz. Skład podaje strona Redakcja.

Gdzie kwartalnik jest indeksowany i pod czyim patronatem?

Afiliacje towarzystw naukowych są dla autora informacją praktyczną: pokazują, do jakiego środowiska trafi tekst po publikacji.

Co jeszcze znajdziesz w każdym numerze?

Poza pracami recenzowanymi publikujemy Biuletyn Polskiego Towarzystwa Inżynierii Biomedycznej oraz streszczenia doniesień z konferencji krajowych i międzynarodowych. Ta część numeru pełni rolę kroniki środowiska — pozwala zorientować się, kto obecnie czym się zajmuje, zanim ukażą się pełne artykuły.

Do kogo dociera czasopismo?

Jako kwartalnik ogólnopolski trafiamy do publicznych i niepublicznych zakładów opieki zdrowotnej, placówek naukowo-badawczych, uczelni oraz instytucji administracyjnych. Czytelnik jest więc podwójny: kliniczny i techniczny. Dlatego cenimy prace, które tłumaczą wynik obu grupom, bez upraszczania metody.

Od czego zaczyna się historia kwartalnika?

Od sympozjów naukowo-szkoleniowych organizowanych we Wrocławiu od 1993 roku, na które przyjeżdżali lekarze, specjaliści rehabilitacji i studenci. Z potrzeby utrwalenia tej wiedzy na piśmie powstało w 1995 roku polskojęzyczne czasopismo o zastosowaniach laserów i inżynierii biomedycznej. Pierwsze numery drukowano na papierze A3, niemal domowym sposobem. Pełną opowieść zawiera strona Historia czasopisma.

Najczęstsze pytania o tematykę czasopisma